Mga Walang Hiyang Bilanggo

Walang hiyang criminal, mamatay ka na sana, mabulok ka na sa bilangguan! Ito ang ilang mga pagpapahayag ng himutok, galit, pait sa buhay ng ilang mga tao laban sa mga nakapatay, nanggahasa, nagdroga, nagtulak, nandaya, atbp….

Sa aking paglilingkod sa mga inmates ng ilang panahon, sila’y aking nakausap, nakahalubilo at nakita ang relasyon sa kapwa inmates at kanilang mga dalaw. Kung may pagkakataon naitatanong ko sa mga nakakakilala sa kanilang kabarangay kung ano ang pagkakilala nila sa isang inmates ng siya ay nasa kanilang tahanan. Nakakatulong din sa aking pagkaunawa ang aking pagbabasa tungkol sa sinasabi ng mga psychotherapists. Dahil dito lalo kung naunawaan ang mga inmates sa kanilang kinasadlakang buhay.

May isang inmates na may karamdaman na akusado ng pagpatay ang aking naipagtanong sa kabarangay kung ano ang nangyari sa bahay ng inmates noong nasa laya pa ang akusado. May ipinagtapat siya na nagbigay liwanag sa akin kung bakit humantong ang akusado sa bilangguan. Totoo kaya iyon o kasinungalingan? Pero kung totoo, lalo kong naunawaan ang akusado kung bakit nagawa niya ang isang pangyayari.

Para maunawaan ang isang akusado o sinuman sa mga pangyayari sa sarili, siya ay pinababalik sa kanyang karanasan noong bata pa siya ng siya ay nasa tahanan o nasa sinapupunan pa ng kanyang nanay. Ang tawag sa pagbabalik sa family history ay genogram o inter generation pattern. Ano ang sinabi, ginawa, inugali o pakikitungo sa iyo ng iyong mga magulang o nakapaligid sa iyo. Ano ang mga emosyong ipinadama sa iyo? Sa kabila nito may mabuti o masama. Ang mabuti ay panatili at pagyabungin. Ang masama ay alisin. Ang lumikha ng kasamaan ay unawain at patawarin,

Dahil sa psychological make-up ng isang tao, isang hamon sa atin na unawain ang isang inmates o sinuman na mali ang sinasabi, ginagawa; inuugali at ipinakikitang emosyon.

Para maunawan natin ang kapwa at ang sarili, makakatulong marahil ang mga pahayag na ito. Sabi ni San Pablo tungkol sa sariling kaninasan: “Hindi ko maunawaan ang aking sarili. Sapagkat hindi ko ginagawa ang ibig ko, bagkus ang bagay na kinasusuklaman ko ang siya kong ginagawa” [Roma 7:15]. Sabi ni Hesus na nakabayubay sa krus: “Ama, patawarin mo sila, sapagkat hindi nila nalalaman ang kanilang ginagawa” [lukas23:34]. Sa ibang pagkakataon sinabi ni Hesus; “Huwag kayong humatol, at hindi kayo hahatulan ng Diyos… Magpatawad kayo sa inyong kapwa, at patatawarin kayo ng Diyos” [Lukas 6:37].